Adam Kowalski

Migreny

Rec. O. Sroki(1) Rec. O. Sroki(2) Wskazania dietetyczne

Leczenie migreny przy pomocy ziół zachodnich

Ponieważ zioła chińskie mogą być trudne do zdobycia, a kontakt ze specjalistą tej dziedziny utrudniony, myślę, że pożyteczne będzie podanie i zanalizowanie wybranych receptur, opartych o zioła zachodnie. Ze zrozumiałych przyczyn nie będzie to bardzo szczegółowa analiza, wystarczająca jednak aby zorientować się w jaki sposób działa receptura oraz jej składniki. 

Rec. O. Klimuszko
szyszki chmielu
liść melisy
kwiat lawendy
kwiat pierwiosnka
korzeń kozłka
ziele dziurawca
ziele bukwicy
ziele przetacznika leśnego
kłącze tataraku
kora kaliny koralowej
owoc kopru włoskiego
aa 50.0

łyżkę ziół zalać szklanką wrzącej wody, odstawić na 3 godziny. Pić 3 x dziennie 1 szklankę 20 minut przed jedzeniem. 

 

szyszki chmielu

Działanie wg med. chińskiej
lekko gorzkie, lekko ostre ochładzające
uspokaja ducha, zmniejsza napięcie i rozdrażnienie, oczyszcza puste gorąco i wewn. wiatr, zwłaszcza w stanach gdzie niedobór Yin 

Działanie wg med. zachodniej
 uspokaja, działa rozkurczowo na mm. gładkie naczyń i jelit, obniża ciśnienie tętnicze.

liść melisy

Działanie wg med. chińskiej
lekko gorzkie, ściągające ochładzające
usuwa zastój Qi serca w przypadku wznoszącego się Yang Wątroby (rozdrażnienie, migrena etc.), uspokaja ducha, ułatwia wypoczynek, oczyszcza gorąco.

Działanie wg med. zachodniej
łagodzi napięcie nerwowe, działa rozkurczowo i żółciopędnie.


kwiat lawendy

Działanie wg med. chińskiej
lekko gorzkie, ostre, ochładzające
łagodzi skurcze i zastoje, uspokaja żołądek i zatrzymuje wymioty, uspokaja ducha, zmniejsza rozdrażnienie, pobudza przepływ żółci, zmniejsza zastój w wątrobie.

Działanie wg med. zachodniej
rozkurczowo, żółciopędnie, odprężająco i uspokajająco


kwiat pierwiosnka

Działanie wg med. chińskiej
usuwa rozdrażnienie, oczyszcza wewn. wiatr i znosi skurcze, zwłaszcza w przypadkach wznoszącego się Yang Wątroby.

Działanie wg med. zachodniej
uspokajające, leczy katary i zaziębienie w rejonie głowy, nerwobóle twarzy np. nerwu trójdzielnego.


korzeń kozłka

Działanie wg med. chińskiej
lekko słodkie, gorzkie, ostre
usuwa rozdrażnienie, zastój i ból, oczyszcza wewn. wiatr i powstrzymuje skurcze, uspokaja ducha, usuwa rozdrażnienie, niepokój, ułatwia odpoczynek, oczyszcza puste gorąco, usuwa depresję, pobudza krążenie Qi i krwi w sercu.

Działanie wg med. zachodniej
uspokajające, rozluźnia mięśnie gładkie naczyń, osłabia wrażliwość zakończeń nerwowych.


ziele dziurawca
lekko gorzkie, słodkie, ściągające, ochładzające

Działanie wg med. chińskiej
pobudza krążenie Qi, usuwa zastój, łagodzi nerwowość i depresje, oczyszcza wilgotne gorąco.

Działanie wg med. zachodniej
działa żółciopędnie, uspokaja, stosowane przy zastoju krwi obwodowej z powodu gorąca


ziele bukwicy
lekko gorzkie ściągające, ochładzające

Działanie wg med. chińskiej
pobudza krążenie Qi, usuwa zastoje i ból, usuwa zastój wątroby, poprawia widzenie

Działanie wg med. zachodniej
usuwa wilgoć i flegmę, działa przeciwzapalnie.


ziele przetacznika
lekko gorzkie, ściągające, ochładzające

Działanie wg med. chińskiej
usuwa toksyczne gorąco i wilgotne gorąco, usuwa obrzęki

Działanie wg med. zachodniej
przeciwzapalnie, moczopędnie, oczyszcza toksyny


kłącze tataraku
lekko ostre, gorzkie, słodkie, ogrzewające

Działanie wg med. chińskiej
pobudza trawienie, ogrzewa środek, rozluźnia śluz i wilgoć, znosi pełność, powstrzymuje wymioty

Działanie wg med. zachodniej
rozkurczowe, żółciopędne, trawienne, uspokajające.


kora kaliny koralowej
gorzkie, ochładzające

Działanie wg med. chińskiej
pobudza krążenie Qi, usuwa zastój i ból, pobudza krążenie krwi.

Działanie wg med. zachodniej
uspakajająco, rozkurczowo, przeciwbólowo, , rozkurczowo na pęcherzyk żółciowy.


owoc kopru
słodki, lekko ostry, ogrzewający

Działanie wg med. chińskiej
pobudza trawienie, ogrzewa środek, powstrzymuje wymioty.

Działanie wg med. zachodniej
pobudza trawienie

Jak widać recepturę zestawiono głównie w oparciu o zioła gorzkie i ochładzające, co powoduje, że głównym efektem jej działania będzie skierowanie Qi w dół (wznoszące się Yang wątroby lub zbuntowanej Qi pęcherzyka ) oraz usunięcie gorąca. Bardzo silnie zaakcentowano działanie uspakajające i rozluźniające napięcie psychiczne (1, 2, 3, 4, 5 ), jakże przydatne w fazie ostrej, w tym także rozluźnienie mięśni gładkich naczyń krwionośnych ( 5 ).
 Są także zioła poruszające Qi i krew ( 5, 6, 7, 10 ) rozluźniające skurcze i przez to usuwające ból, usuwające zastój w wątrobie i pęcherzyku (żółciopędne ). Pomyślano nawet o tym, aby powstrzymać możliwe do wystąpienia wymioty (3, 9, 11 ) oraz usunąć w niewielkim stopniu wilgoć i śluz z przewodu pokarmowego ( 9, 8, 6 ) oraz twarzy ( 4 ). Zioła takie jak tatarak, a zwłaszcza koper można potraktować jako ochronę przed możliwością uszkodzenia Qi śledziony przez duża ilość ziół gorzkich i chłodnych.
W sumie jest to bardzo dobra receptura dla migreny w fazie ostrej, aby usunąć ból i inne nieprzyjemne objawy, głównie napięcie psychiczne. Niestety, nie nadaje się do leczenia głębokich przyczyn choroby, jak niedobór krwi i Yin oraz zdecydowanego usunięcia śluzu ze środkowego ogrzewacza, a zwłaszcza kanałów energetycznych i naczyń krwionośnych głowy.

 

Rec. O. Sroki
koszyczek rumianku
kwiatostan lipy
liść melisy
ziele dziurawca
liść mięty pieprzowej
ziele jemioły
ziele nostrzyka 
aa 50,0.

Odwar z łyżeczki ziół na szklankę wody, naparzać 20 minut. Pić rano i wieczorem. Nie słodzić.

 

 

koszyczek rumianku 
gorzki, słodki, ochładzający

Działanie wg med. chińskiej
oczyszcza wewnętrzny wiatr, łagodzi skurcze, łagodzi rozdrażnienie spowodowane przez wznoszące się Yang wątroby, usuwa gorąco i zabl. Qi przez gorąco.

Działanie wg med. zachodniej
przeciwzapalne, trawienne, lekko żółciopędne, przeciwwymiotne, uspokajające


kwiatostan lipy
lekko ostre, słodkie, ochładzające

Działanie wg med. chińskiej
pobudza krążenie Qi, usuwa zastój, uspokaja ducha, ułatwia wypoczynek, rozrzedza krew

Działanie wg med. zachodniej
rozkurczająco, uspokajająco, rozkurczowo na naczynia krwionośne, przeciwdziała zlepianiu się krwinek, żółciopędnie, przeciw zawrotom głowy.


liść melisy
lekko gorzkie, ściągające, , ochładzające

Działanie wg med. chińskiej
usuwa zastój Qi serca w przypadku wznoszącego się Yang wątroby, uspokaja ducha, zmniejsza rozdrażnienie, ułatwia wypoczynek, oczyszcza gorąco.

Działanie wg med. zachodniej
łagodzi napięcie nerwowe, rozkurczowo i żółciopędnie.


ziele dziurawca
lekko gorzkie, słodkie, ściągające, ochładzające

Działanie wg med. chińskiej
pobudza krążenie Qi, usuwa zastój, łagodzi nerwowość i depresję, oczyszcza wilgotne gorąco.

Działanie wg med. zachodniej
żółciopędnie, uspokajająco, stosowane przy zastoju krwi obwodowej z powodu gorąca
 

liść mięty pieprzowej
ostra, lekko słodka, natura zmienna

Działanie wg med. chińskiej
pobudza krążenie Qi, usuwa zastój i ból, pobudza trawienie, zmniejsza zastój wątroby, uspokaja żołądek i powstrzymuje wymioty.

Działanie wg med. zachodniej
usuwa nudności i wymioty, rozkurczowo na drogi żółciowe, uspokajająco, pobudza wydzielanie w żołądku i wątrobie.
 

ziele jemioły
lekko gorzkie, słodkie, zimna

Działanie wg med. chińskiej
pobudza krążenie Qi serca, usuwa rozdrażnienie, usuwa obrzęki, pobudza krążenie Qi, usuwa zastoje i ból, oczyszcza wewnętrzny wiatr z obecnością flegmy

Działanie wg med. zachodniej
rozkurczowo na naczynia krwionośne, obniża ciśnienie krwi, poprawia krążenie, przeciwmiażdżycowo, przeciwpadaczkowo, uspokajająco i oczyszczająco


ziele nostrzyka
lekko gorzkie, słodkie, ochładzające

Działanie wg med. chińskiej
pobudza krążenie Qi i krwi, łagodzi zastój i zmniejsza ból, łagodzi rozdrażnienie, dzwonienie w uszach, ułatwia wypoczynek, usuwa zastój krwi i limfy, oczyszcza wilgotne gorąco.

Działanie wg med. zachodniej
rozkurczowo na naczynia krwionośne, poprawia krążenie krwi, zmniejsza krzepliwość krwi, uspokajająco, usuwa zastój limfy.


Ta receptura zawiera zioła bardziej zróżnicowane smakowo (co wpływa na sposób działania), chociaż opiera się głównie na ziołach ochładzających, co może nie być korzystne dla Qi śledziony przy długotrwałym użyciu.
Wydaje się, że nacisk położono na poruszenie zastoju, a przez to usunięcie bólu, chociaż uwzględnione są też inne objawy, jak np. napięcie i rozdrażnienie (2,3,4,6), wymioty (1,5), zastój w wątrobie i pęcherzyku (4,5). Obecność ziela jemioły sprawia, że recepturę można użyć w przypadkach, gdy występują objawy neurologiczne, jak np. przejściowe niedowłady, drętwienia z powodu zastoju krwi, obecności śluzu, zawroty głowy itd.
Także bardzo dobra i skuteczna receptura, która trochę lepiej niż poprzednia traktuje aspekt śluzu, lecz także nie dotyka głębokich przyczyn choroby (niedobór krwi i Yin).

Druga receptura ojca Sroki składa się z ziół omówionych w recepturze ojca Klimuszki, więc analiza składu i działania zostanie pominięta.

 

Rec. O. Sroki
liść melisy
liść pierwiosnka
ziele dziurawca aa 50,0
korzeń kozłka
kwiat lawendy
szyszki chmielu
aa 20,0.

Łyżeczkę ziół zalać szklanką wody, naparzać 20 minut. Pić rano i wieczorem. .Nie słodzić

Większość receptur ziołowych dostępnych w literaturze zawiera zioła opisane w powyższych recepturach, z nieznacznymi tylko modyfikacjami. Poniżej zestawiono krótką listę ziół, które także można wykorzystać do leczenia migreny; 

Złocień Maruna (wrotycz) 

pobudza krążenie Qi, łagodzi ból, usuwa wilgoć

Liść miłorzębu

pobudza krążenie krwi, także w naczyniach obwodowych, usuwa skrzepy krwi, pobudza krążenie mózgowe, usuwa zastoje.

Majeranek 

pobudza krążenie Qi, oczyszcza wewn. wiatr i znosi skurcze (migrena), uspokaja ducha, poprawia trawienie.

Liść rozmarynu 

pobudza krążenie krwi i Qi, usuwa wilgoć, działa trawiennie i żółciopędnie.( Ponieważ jest to zioło ogrzewające, w przypadkach obecności gorąca stosować tylko w połączeniu z ziołami ochładzającymi, aby zrównoważyć jego jakość termiczną).

Ziele werbeny

pobudza krążenie Qi, usuwa zastój i ból

Ziele bylicy piołun

poprawia trawienie, zmniejsza zastój w wątrobie, usuwa zastój Qi wątroby i pęcherzyka, usuwa wymioty i nudności, uspokaja. Nie stosować wysokich dawek bo zioło jest bardzo gorzkie i zimne.

Korzeń arcydzięgla

pobudza trawienie, rozluźnia śluz, uspokaja.

Dymnica pospolita 

usuwa wilgotne gorąco wątroby i pęcherzyka, usuwa zastój Qi wątroby.

Korzeń goryczki 

usuwa wilgoć i gorąco, sprowadza Qi w dół. Bardzo gorzkie i zimne zioło, łagodzi agresję i wiele rodzajów bólu głowy.

Ogólnie wiele ziół, które usuwa wilgoć i gorąco z wątroby i pęcherzyka żółciowego oraz usuwa zastój (żółciopędne) działa w pewien sposób na bóle głowy.


WSKAZANIA DIETETYCZNE
Zalecenia dietetyczne dla fazy ostrej nie mają większego znaczenia, ponieważ dużo szybciej i skuteczniej zadziałają receptury ziołowe lub akupunktura. Stanowią natomiast bardzo ważne wsparcie dla procesu leczenia w okresach między atakami. Zalecenia dietetyczne podzielić można na dwie grupy: jedna dotyczy tego, czego należy unikać i druga, co należy jadać.
Tak jak wspomniano w jednym z powyższych rozdziałów, ogólne zalecenie polegające na unikaniu pewnych potraw i produktów dotyczy głównie tych o smaku ostrym-ciepłym (czosnek, cebula, por, ostre przyprawy typu pieprz, chili, imbir, gałka muszkatołowa, cynamon, goździki), wysokoprocentowego alkoholu i czerwonego wina. Należy także zachować ostrożność z potrawami tłustymi i smażonymi (m.in. tłuste sery i ogólnie tłuszcze zwłaszcza zwierzęce, ponieważ nie tylko wzmacniają aspekt Yang, ale także wilgoć i śluz). Dotyczy to też smaków: kwaśnego, ponieważ nasila ogień żołądka, który jeszcze bardziej wyczerpuje Yin oraz w pewnych zestawieniach powoduje zastój pokarmu, oraz słonego, ponieważ zbyt dużo soli uszkadza nerki i krew (to m.in. chipsy, słone paluszki, zupki z kubka, słone wędliny). Smak gorzki, zwłaszcza zimny gorzki (np. herbata) można zastosować doraźnie aby zmniejszyć presję wznoszącego się Yang lub usunąć zastój w żołądku. W leczeniu dominować powinien smak słodki (NIE CUKIER !), oraz gotowane owoce i warzywa, zboża-głównie pszenica i nasiona (orzechy, sezam zwłaszcza czarny, dynia, słonecznik).
Nie wdając się w szczegółowy opis przepisów kulinarnych, należałoby uwzględnić w diecie następujące produkty:

warzywa marchew, szpinak (usuwa gorąco krwi i wzmacnia krew), buraki (usuwają gorąco krwi), boćwina (bardzo dobre zestawienie daje boćwina + czarna fasola + orzechy), kapusta

owoce

daktyle, wiśnie, czerwone winogrona

inne

jajka (zwłaszcza żółtko). Niektórzy specjaliści utrzymują, że nie jest prawdą twierdzenie o wielkim zagrożeniu cholesterolem ze strony jajek, ponieważ zawierają one lecytynę która zapobiega osadzaniu się cholesterolu na ścianach naczyń. Dotyczy to zwłaszcza jajek gotowanych na miękko i spożywanych bez soli. Jajka smażone na tłuszczu zwierzęcym (boczek) i posolone mogą być przyczyną zwiększenia poziomu cholesterolu.

ziele pokrzywy

zwłaszcza wiosną, jedzone jako sałatka


Dobrą kombinację na niedobór krwi przy gorącu krwi stanowi :marchew, i szpinak z korzeniem lotosu.



Więcej informacji na temat leczenia dietą będzie można uzyskać ze znakomitych wykładów znanej specjalistki medycyny chińskiej - Iny Diolosy.

UWAGA:

Wszelkie podane w tym artykule receptury ziołowe i punktowe oraz wskazówki diagnostyczno-lecznicze wynikają tylko z wiedzy i doświadczenia autora. W żadnym przypadku nie stanowią standardów postępowania przy leczeniu migreny, lecz tylko propozycje. W każdym przypadku należy wcześniej postawić indywidualną diagnozę i na tej podstawie stosować odpowiednie środki.

ADAM KOWALSKI, ur. 1963, naturoterapeuta


 zamknij okno